Bilgi paylaştıkça çoğalır

Mural:
Lat, Duvar.

mural

Sanatın, politikanın ve özgürlüğün duvarlara yansıması Mural çalışmalar yaklaşık insanlık tarihi kadar eski. MÖ 30,000 yıllara ait Güney Fransa’daki Chauvet Mağarası çizimleri Mural sanatına ait kökenler olarak gösterilebilecekken benzer örnekleri ‘Antik Mısır Duvar Süslemeleri’nde veya Pompeii kalıntılarında da bulmak mümkün. Bu varsayımla kamuya açık her çalışmayı Mural üretime örnek olarak göstermek biraz peşin hüküm vermek olur. Zira 19. yy’dan itibaren sanatın,sanat için yükselen kanadına karşın her türlü muhalif düşüncenin ve alternatif akımların da yolu Mural çalışmalardan geçmeye başlamış. Teklifsiz, gerillavari ve zaman zaman anonim kalan üretimler kamu alanlarına, insanları davet etmeden veya onları belirli mecralara mecbur bırakmadan sanatçıların tüm düşüncelerini sunduğu açık bir kaynak haline geliyor.

Mısır’lı sanatçı ve eğitimci Abd El-Hamid Kahire sokaklarına kazandırdığı çalışmaları ile ilintili olarak Mural sanatına dair şöyle bir açıklık getirmiş; “Öğrencilerimin çoğu kasabalardan gelen ve Facebook’ta isimlerini veya fotoğraflarını paylaşmaktan dahi çekinen; meseleler hakkında açıkça konuşmaktan korkan insanlar. Mısır sokak sanatı kendine ait bir devrime haiz. Tabuları yıkıyoruz ve hayallerimizi inkar eden bir sisteme karşı savaşıyoruz.” Bir heykeltraş olan El-Hamid yorumlarına devam ediyor; “Bugün sanat galerilerine giden insanlar yalnızca sanatçılar, koleksiyoncular ve gazeteciler. Normal insanlar sanat sahnesi hakkında hiçbir şey bilmiyorlar. Bu sebepledir ki ürünlerimi sokaklara yerleştiriyorum.”

25_basmahamdy_newmuralidentity

Frida Kahlo’nun eşi olarak tanıdığımız ve Meksika Mural Hareketi’nin öncülerinden Diego Rivera mural sanatı denince akla gelen çarpıcı isimlerden. Zaman zaman “Zengin bir sosyalist” olmakla suçlanan sanatçı  ‘Amerikan Burjuvazisi’ ile yakın ilişkileri ve ‘Muhalif  Kimliği’ ile döneminin çarpıcı simalarından birisi olmuştur. Nasıl Mısır mural çalışmaları yok olma, yasaklanma ve unutulma tehlikesi ile karşı karşıya kalan antik kültürlerini yaşatma gayesiyle çalışmalarına kadim kültürlerinin ögelerini aktarmışlarsa kendilerinin öncülü sayılabilecek ‘Rivera’da Aztek Kültürü’nün, yağmalanan atalarının miraslarını çalışmalarına dokumuş. Beraberinde politik görüşleri de Rivera’nın çalışmalarında önemli yer tutar.

Sanatçının ‘Man at the Crossroads’ adlı çalışması Rockefellar Center’ın giriş katına yapılmaya başlandığında esas fikir olarak kapitalizmin ve sosyalizmin tezatlarını göz önüne sermek esere sponsor olan ‘Rockefellar’lar tarafından kabul edilmişti. İçeriğe ise işçi sınıfına ait temalarla birlikte Lenin’in de dahil edilmesi protestolara karşın yapılması devam eden eserin ortadan kaldırılmasına neden oldu. Sevindirici olan eserin New York’taki ilk halinin kaybına karşın fotoğraflarından yararlanılarak Mexico City’de Man, ‘Controller the Universe’ adıyla birtakım değişiklikler ile tekrar yaratılması.

rivera

Farklı teknikleri ve zaman zaman çok büyük alanları zemin olarak kullanan muralistler bir bakıma değişik türden eser veren sanatçıları ve ürünlerini de bir potada eritiyor. Ressamların çizimleri, grafiti sanatçılarının grotesk imgeleri, şairlerin mısraları ile iç içe ve benzersiz bir uyumla yaratılabiliyor. Bu açıdan mural üretimi farklı düşünceleri ve sanatın farklı dallarını diyalog kurmaya teşvik eden, toplumsal düşünceleri yine toplumsal zeminde sahneleyen özgün bir alan olarak dünyanın dört bir yanında sesini yükseltiyor.

Bilgi paylaştıkça çoğalır
Önceki konuDas Besetztzeichen
Sonraki konuHaftasonuna hazırlık yapanlar için: “Tomorrow”
"hiçbir şeye inanılmıyorsa, hiçbir şeyin anlamı yoksa, hiçbir değere 'evet' diyemiyorsak, her şey olanaklıdır, her şey önemsizdir... kötülük ve erdem de birer rastlantı ya da gelip geçici bir istektir." Albert Camus

Bir yorumda siz bırakın

Please enter your comment!
Please enter your name here